Inspectie: kwalitatief onderzoek naar begrotingen

Kwalitatief onderzoek door Onderwijsinspectie

Tussen december 2022 en januari 2023 heeft de Inspectie een kwalitatief inventariserend onderzoek uitgevoerd naar (meerjaren)begrotingen. Dit onderzoek werd uitgevoerd omdat het in de praktijk vaak voorkomt dat de werkelijke rentabiliteit hoger is dan de begrote rentabiliteit. Veel besturen lijken jaar na jaar negatiever of voorzichtiger te begroten dan nodig blijkt te zijn. De positieve resultaten leiden vervolgens niet tot positievere begrotingen. Het onderzoek van de Inspectie richtte zich op de besturen die er herhaaldelijk in slaagden om juist wel de begrote rentabiliteit te realiseren. De Inspectie was benieuwd naar hoe deze besturen daarin slaagden. De Inspectie selecteerde:

• besturen waarvan de begrote rentabiliteit voor alle begrotingen maximaal 0,015 en vervolgens maximaal 0,02 (plus of min) afweek van de werkelijke resultaten in elk van de jaren 2018-2020
• waarbij dit gold voor zowel meerjaren- als jaarbegrotingen
• twee schoolbesturen per sector po, vo, mbo, hbo.

Belangrijkste succesfactoren begroting

Met name een meerjarenperspectief en samenwerking met de budgethouders blijken van belang:

• Betrokkenheid van de budgethouders (degenen die daadwerkelijk het geld uitgeven) gedurende het gehele begrotingsproces, zowel voor het komende jaar als voor de langere termijn.
• Het hanteren van een meerjarige aanpak bij het opstellen van de begroting, waarbij er niet slechts één jaar vooruit werd gekeken, maar er steeds meerdere jaren tegelijk werden begroot.
• Het nauwgezet volgen van alle uitgaven en inkomsten gedurende het jaar en direct reageren op afwijkingen om aan het eind van het jaar binnen de begroting te blijven. Hierbij is het nuttig om een meerjarenperspectief te hanteren en te beschikken over een goed financieel systeem en procesinrichting.

Rapporten ministerie OC&W

Op zich zijn deze conclusies niet verrassend. Toch blijkt in de praktijk het realiseren van een begrote rentabiliteit nog steeds uitdagend. Lees het volledige rapport van het ministerie van OC&W en de rapportage die eraan vooraf ging “literatuurstudie en kwantitatieve analyse” uit november 2022.

Contact

Met vragen over begroten, rentabiliteit en een goed financieel systeem bent u bij ons aan het juiste adres. Neem gerust contact met ons op.