Rechtsvormen deel 4: de praktijkkostencombinatie

De praktijkkostencombinatie is geen rechtsvorm. De praktijkkostencombinatie is, de naam wijst er al op, een combinatie van overeenkomsten, waarmee de samenwerking tussen verschillende praktijken wordt vormgegeven. In de vorige aflevering van deze serie kwam de kostenmaatschap aan de orde. We concludeerden, dat de kostenmaatschap, die personeel ter beschikking stelt door de belastingdienst als BTW-ondernemer wordt aangemerkt. Hierdoor worden de in de kostenmaatschap participerende praktijken geconfronteerd met een verhoging van de personeelskosten van 21% (de BTW).

De praktijkkostencombinatie is bedoeld om de voordelen van de kostenmaatschap te benaderen, zonder geconfronteerd te worden met de nadelen daarvan.

Wat houdt de praktijkkostencombinatie in?

De praktijkkostencombinatie is een combinatie van drie soorten overeenkomsten:

• arbeidsovereenkomsten;
• potovereenkomst;
• kostenmaatschapsovereenkomst
• Arbeidsovereenkomsten

Laten we, evenals in de vorige aflevering de HOED (huisartsen onder één dak) als voorbeeld nemen, waarin de huisartsen ieder afzonderlijk hun praktijk uitoefenen. De kosten van de HOED in dit voorbeeld bestaan uit de kosten van gezamenlijk personeel en uit kosten van gezamenlijke praktijkfaciliteiten.

De door de samenwerkende huisartsen aangegane arbeidsovereenkomsten staan niet op naam van de kostenmaatschap, maar op naam van alle afzonderlijke huisartsen. Elke medewerker van de HOED krijgt hierbij een arbeidsovereenkomst die door alle afzonderlijke huisartsen als werkgever wordt ondertekend. Omdat de personeelsleden niet ter beschikking worden gesteld aan de afzonderlijke huisartsen, maar juist direct een arbeidsovereenkomst met de afzonderlijke huisartsen hebben gesloten, is er geen sprake van een met BTW belaste prestatie.

Potovereenkomst

De huisartsen vormen een “pot” waaruit de gezamenlijke personeelskosten worden betaald. De “pot” is een gemeenschappelijke bankrekening. De huisartsen storten hun aandeel in de loonkosten van het gezamenlijke personeel op deze rekening volgens een jaarlijks overeen te komen verdeelsleutel.

De storting van het aandeel in de salariskosten op de gemeenschappelijke bankrekening door de huisartsen is geen vergoeding voor een prestatie in de zin van de BTW. Heffing van BTW is niet aan de orde.

De rechten en verplichtingen van de deelnemers aan de “pot” worden in een potovereenkomst vastgelegd.

Kostenmaatschapsovereenkomst

De gemeenschappelijke praktijkfaciliteiten van de HOED worden ondergebracht in een kostenmaatschap. De gemeenschappelijke kosten worden door de kostenmaatschap individueel doorberekend aan de huisartsen. Een kostenmaatschap is BTW-plichtig, maar als de kosten zonder enige winstopslag worden doorberekend kan de kostenmaatschap in aanmerking komen voor ontheffing van de administratieve verplichtingen, waardoor deze in de praktijk kan functioneren alsof zij niet BTW-plichtig is. Zie de vorige aflevering, voor verdere uitleg van deze BTW-problematiek.

De kostenmaatschap voor de verdeling van de kosten van de gemeenschappelijke praktijkfaciliteiten van de HOED kan eventueel ook als afzonderlijke potovereenkomst worden vormgegeven. Als de kosten volgens een vaste verdeelsleutel worden verdeeld, blijft de potovereenkomst waarschijnlijk geheel buiten het zicht van de BTW. Nadeel hiervan is dat de vaste verdeelsleutel naderhand niet meer mag worden gewijzigd dan alleen bij toe- of uittreding van deelnemers aan de potovereenkomst.

Samenvatting

De praktijkkostencombinatie is geen rechtsvorm in de juridische zin van het woord. Het is een combinatie van contracten die er op gericht is om buiten de heffing van BTW te blijven.

De praktijkkostencombinatie bestaat uit:

• arbeidsovereenkomsten van de gemeenschappelijke personeelsleden die op naam van de gezamenlijke zorgverleners worden gesteld;
• een potovereenkomst voor de verdeling van deze personeelskosten;
• een kostenmaatschap (of afzonderlijke potovereenkomst) voor de kosten van de gemeenschappelijke praktijkfaciliteiten.

De combinatie is er op gericht om te voorkomen dat de kosten van het gezamenlijke personeel met 21% BTW moeten worden verhoogd.

B.W. (Wim) Boerman RB REP
Juridisch adviseur / belastingadviseur
wboerman@vanreeacc.nl